Er was eens een jongeman die een sprong in het diepe waagde en zich er klaar voor voelde de zee in al haar woestheid, ruwheid en kalmte, verraderlijk of niet, te trotseren. Tijdens een zeilcursus had hij geleerd op veel te kunnen sturen, maar nooit direct op de zee. Ervaren kapiteins hadden hem gezegd dat het niet mogelijk was.
De zee bestond al lang, dat wist hij. Door sterke stromingen en winden had deze zee van gewoonten haar koers bepaald. Door de eeuwigheid had het zichzelf bevestigd in haar stromingen. De zee was woest, echter in haar woestheid leek een kalmte verankerd, welke alleen de zee zelf kon begrijpen.
Dagelijks sloegen schepen stuk op haar golven en werden de beste stuurlui, die het toch maar hadden gewaagd, verzwolgen door die ogenschijnlijke kalmte.

De jongeman had van de verhalen geleerd en stelde zichzelf belangrijke vragen. Moet ik met de stroom mee? Kan ik de golven breken? Kan ik een tij keren? Hoe lang zal ik kunnen blijven ademen, wanneer volledig ondergedompeld? Zet ik de zeilen strak, of geef ik wat ruimte?

De zee bleek hardnekkig.

Sturen op cultuur is niet mogelijk, zo heb ik dat geleerd. Cultuur moet je omarmen, in meegaan, misschien wel mee spelen, aan sleutelen en nog zo veel meer, maar indirect. Cultuur is even onbegrijpelijk als ongrijpbaar, evenals de acties en de effecten van een leidinggevende, aldus onlangs beschreven in een artikel op Linca.nl. Dat was mooi om te lezen, zo ervaar ik het ook. 

Met de jongeman gaat het goed, steeds beter eigenlijk. Zijn benen voelen niet meer wankel, de golven worden steeds voorspelbaarder en zijn kleine bootje blijkt steeds makkelijker te sturen.

Joeri

Joeri schrijft elke week een column voor Linca - verder met leiderschap in het onderwijs